Corona-tijdverdrijf: Who’s The Man Online

Hoe kom je avonden in thuisisolatie op een leuke manier door, en dan ook nog eens samen met je vrienden? Met een spelletje Who’s The Man Online! In dit artikel wordt uitgelegd hoe je dit online kunt realiseren.

Liever meteen van start? Klik hier om het Excelbestand te downloaden.

Het coronatijdperk laat in ieder leven zijn sporen na, of het nu gaat om het missen van inkomsten of om het missen van fysiek contact met kwetsbare naasten.

Eén gedeeld gemis is het gebrek aan mogelijkheden voor informeel samenzijn. Daarbij is het een illusie om te denken dat het digitale videobel-equivalent net zo gezellig is: als je met een groep groter dan vier man gaat videobellen, móet er een soort etherdiscipline ontstaan om tot een gesprek te komen waarin iedereen wordt gehoord. Daarmee vervallen de meeste videobelletjes voor de gezelligheid al snel in een kringgesprek: wel informatief, maar niet spontaan en meestal ook niet voorbij het hoe-gaat-het-nu-met-jou-stadium te branden.

En dat is ook niet zo gek. Roep maar eens je laatste real-life huisfeestje in herinnering, en zie hoe organisch de avond zich ontvouwt: van een gemeenschappelijk felicitatiemoment voor de jarige gastvrouw of -heer val je in een lang tweegesprek met die leuke vriend-van-een-vriend die je niet eerder zo uitgebreid sprak, een derde persoon voegt zich bij het gesprek met wie het iets minder klikt, daarom sluit je nog even aan bij een ander kliekje van vroeger, de jarige wordt nog maar eens met het hele gezelschap toegezongen, en je sluit de avond af bij je vaste vriendenclubje dat zich al de hele avond op de hoekbank heeft verschanst. Hartstikke leuke en gevarieerde avond, die zich onmogelijk laat transplanteren naar alléén online – ik moet de eerste spontane break-outsessie in een informele Zoom-meeting in elk geval nog meemaken.

Ervaren videobellers weten dat je, als je online toch in de buurt wil komen van dat stadium van gezelligheid en spontaniteit, je het beste iets kunt dóen met zijn allen. Met dit in het achterhoofd ben ik gaan nadenken over een online evenknie voor een spel dat ik kort voor de intelligente lockdown nog had gedaan: Who’s The Man, internationaal ook wel bekend als Celebrities.

Spelverloop (offline)
Het einddoel is om zo veel mogelijk punten te halen met je team. Dit doe je door namen te raden die een medeteamlid beschrijft of uitbeeldt. Eén geraden naam is één punt. Iedere speler mag een aantal namen aandragen en in de grote hoge hoed doen, dit zijn de te raden namen.

Het spel wordt gespeeld in drie rondes:

  1. In Ronde 1 krijgt de actieve speler 60 seconden de tijd om de getrokken naam omschrijven aan zijn medeteamleden. (Zonder de naam te gebruiken en niet met rechtstreekse vertalingen van (delen van) de naam. Volledige naam noodzakelijk!)
  2. Ronde 2 zelfde verhaal, maar de actieve speler mag maar één woord gebruiken. (Eén woord, dus niet ‘De Neus’ of ‘New York’.)
  3. Ronde 3 zelfde verhaal, maar nu alleen met uitbeelden. (Zonder sound effects!)

Tot zover de basisregels. Maar hoe kun je zo’n bij uitstek pen-en-papier-spel online doen? Ik ging de uitdaging aan en ben gaan puzzelen op een oplossing.

Spelverloop (online)
Om Who’s The Man online te kunnen doen heb je twee platforms nodig:

  1. Voor het interactiegedeelte maak je gebruik van jouw favoriete videobel-app.
  2. Voor het spelgedeelte maak je een speciale werkmap aan via Google Spreadsheet.

Om te beginnen nodig je alle deelnemers uit voor de online werkmap (waarvoor je hier alvast mijn opzetje kunt downloaden), en je verleent ze bewerkrechten voor het bestand. Hiervoor heb je dus wel een Google account nodig. Iedere speler krijgt een eigen tabblaadje in de werkmap, en vult daar een aantal namen van eigen goesting in. Dat kan al vanaf het moment dat ze de uitnodiging hebben ontvangen, dus ze kunnen ruim van tevoren nadenken over namen. De deelnemers moeten uiteraard niet stiekem al gaan kijken in de tabbladen van de andere spelers.

Dan kan het spel beginnen! De hoofdhandelingen zijn als volgt:

  1. De eerste actieve speler (en alléén de actieve speler) opent het tabblad Ronde 1. Hier staan de ingediende namen van alle deelnemers in, afgedekt en ‘geschud’, dus op een willekeurige volgorde. Een spelleider of een speler van het rivaliserende team houdt de tijd bij.
  2. Als de tijd is gestart, dan ‘trekt’ de actieve speler de bovenste afgedekte naam in het tabblad door haar of zijn teamnummer in te vullen bij een rij in kolom C ‘team’. Als een naam is geraden door de teamgenoot, dan mag hij open blijven staan.
  3. Als de tijd om is, moet de actieve speler de laatste niet geraden naam weer terugdraaien door hem weer op 0 te zetten. De speler ‘schudt’ de resterende kaarten opnieuw, door de resterende cellen te selecteren, en met rechtermuisknop op ‘willekeurige volgorde’ of ‘randomise’ te klikken. Het volgende team is aan zet op dezelfde manier.

De ronde is klaar als de namen op zijn, en dit procédé herhaalt zich voor de tabbladen Ronde 2 en Ronde 3.

Als drie ronden zijn gespeeld worden in het tabblad TUSSENSTAND + EINDSTAND de scores uit de drie rondes voor de teams opgeteld, en openbaart zich de winnaar van het spel! Online zijn er bovendien bonuspunten te verdienen als je de namen raadt van iemand die in een ander team zit: twee extra punten per naam in de eerste ronde, één extra punt per naam in rondes 2 en 3.

Samengevat hoef je voor het spel, na het uploaden van de werkmap in Google Spreadsheets en het uitnodigen van de medespelers, eigenlijk maar vier dingen zelf in te vullen:

  1. De namen van de spelers,
  2. De Who’s The Man-namen voor in de hoge hoed,
  3. De indeling van de teams, en
  4. Je teamnummer tijdens het spel.

Het Excelbestand dat je kunt gebruiken om van start te gaan met het spel kun je hier downloaden. Deze kun je dan uploaden in Google Spreadsheets en delen met je medespelers.

Verder is het spel oneindig flexibel: je kunt zo veel teams, mensen, of namen invoeren als je wilt. Als je hier niet uitkomt, laat het vooral weten!

Hoe werkt het bestand?
Bij het nadenken over hoe Who’s The Man naar online kon worden gemigreerd maakte ik eerst een lijstje met losse componenten van het offlinespel. Het is namelijk al met al een heel overzichtelijk spel:

  1. Spelers moeten zelf namen kunnen indienen.
  2. De namen moeten afgedekt zijn tot het moment dat ze worden getrokken.
  3. Spelers moeten de stapel met namen kunnen schudden.
  4. Iedere naam is punten waard.
  5. Namen van andere teams zijn meer punten waard.

Toen kwam het bouwen. Het aanmaken van een tabblaadje voor iedere speler is evident: dat is het blaadje alléén voor de ogen van die speler. Daarna gaan de namen samen in een hoge hoed: het tabblad namen samengevoegd. Daar worden ze alvast één keer voorgeschud dankzij kolom D: deze lijst met willekeurige getallen bepaalt de volgorde van de namen tijdens het spel. (Je kunt zelf een nieuwe willekeurige volgorde initiëren als je in het Nederlands de formule ASELECT() of in het Engels RAND() invoert en uitvult over de hele kolom D, en deze dan kopieert en plakt als platte tekst.)

De lijst met namen komt geschud en wel terecht in de tabbladen voor ronde 1, ronde 2, en ronde 3. De namen zijn zwartgemaakt dankzij de conditionele opmaak voor kolom B: bij een cijfer groter dan 0 in kolom C wordt de naam pas getoond. Aangezien er geen team 0 is, noch een team met een negatief nummer, zal de naam uitsluitend worden getoond als er een bestaand teamnummer wordt ingevuld.

Ik heb lang lopen puzzelen op een manier om automatisch de kaarten te schudden, nadat er is getrokken. Maar ik moet eerlijk toegeven dat het me tot nu toe helaas nog niet is gelukt. De ‘willekeurige selectie’-functie van Google Spreadsheets is echter een prima alternatief, als handeling die zich zelfs door de grootste Excel-beet laat nabootsen.

Dan de score. Aangezien iedere speler haar of zijn teamnummer invult, wordt in het tabblad TUSSENSTAND + EINDSTAND voor iedere ronde geturfd hoe vaak een teamnummer in de kolommen bij de rondes staat. Dit wordt vervolgens bij elkaar opgeteld, wat tot een totaalscore leidt.

Die totaalscore alléén bleek echter toch vrij eendimensionaal. Al spelende kwamen we tot de conclusie dat je als team minder moeite hebt op het moment dat je teamgenoten zélf een bepaalde naam hebben ingediend: die weten immers dat de naam in het spel zit. Daarom bedachten we dat je een bonuspunt zou moeten kunnen krijgen voor iedere naam die iemand uit een rivaliserend team heeft ingebracht: dan vervalt in elk geval dát voordeel. Bovendien krijg je zelfs twee bonuspunten in ronde 1. Aangezien alle namen dan nog onbekend zijn, is dit extra moeilijk.

De bonuspunten worden als volgt berekend. In kolom G van ronde 1 (en F in de volgende rondes) wordt onzichtbaar de naam van de indiener van het kaartje getoond. Dit komt doordat in het tabblad namen samengevoegd de naam van de indiener (de formule geeft de naam van het tabblad) bij de naam zelf vermeldt. (NB: deze formule werkt in Excel zelf niet, alleen in Google Spreadsheets doet hij wat hij moet doen.) De volgende stap is dat bíj de indiener het teamnummer wordt opgezocht, in ronde 1 in kolom E. Het teamnummer verandert – ook onzichtbaar – mee in kolom H. In TUSSENSTAND + EINDSTAND wordt op basis van deze informatie geturfd bij welk team een naam vandaan komt, welk team de naam heeft geraden, en wie dus eventuele bonuspunten toekomt.